Apakah Syaikh Abdul Qodir Al-Mandaili itu Salafi?

Muncul dakwa dari seorang penulis buku yang menyebut jika Syaikh Abdul Qodir bin Abdil Muthalib al-Mandaili [Mandailing Sumatera Utara] adalah ulama Nusantara yang berfaham “Wahabi” [bukan dalam rangka menghina, tapi mengikuti diksi yang dipakai penulis diatas].

Klaim tersebut didasarkan atas tulisan Syaikh Abdul Qodir sendiri yang berjudul “Perisai Bagi Sekalian Mukallaf” [dalam bahasa Melayu]. Didalam kitab ini, disebutkan tentang pembagian tauhid menjadi tauhid uluhiyyah, tauhid rububiyyah, dan tauhid asma wa sifat. Ini boleh dikatakan hujjah yang paling kuat untuk menentukan klaim ke-Wahabi-an beliau.

Benarkah demikian?

Tentu saja klaim menentukan ke-Wahabi-an seseorang hanya dari pembagian tauhid adalah sulit diterima. Walaupun mungkin ada sedikit keterpengaruhan pembagiannya Syaikh Ibn Taimiyyah, tetapi beliau tidak meyakini kuffar Quraisy bertauhid rububiyyah sebagaimana dakwa Syaikh Ibn Taimiyah dan ulama’ Salafi. Apalagi menurut info dari muridnya, beliau menulis tauhid tiga sebagai bagian dari siyasat agar diperbolehkan mengajar di Masjidil Haram. Pun kandungannya masih sesuai akidah Asy’ariyah.

Adapun secara beliau tidak membagi bid’ah syar’iyyah adalah memang demikianlah adanya. Ulama’ Ahlussunnah wal Jama’ah yang membagi bid’ah hasanah dan dholalah adalah dari sisi lughowiyah, bukan sisi syar’iyah.

Mengapa?

1. Dalam kitab “Perisai Bagi Sekalian Mukallaf” beliau menafikan had [ujung], anggota badan, dan jihat [arah] bagi Allah sebagaimana dalam akidah Thahawiyah. Dan ini adalah akidah Ahlussunnah wal Jama’ah [Asy’ariyah-Maturidiyyah]. Adakah Salafi yang berakidah seperti itu? Jawabnya tidak.

2. Beliau adalah murid Syaikh Abu Bakar Syatho, penulis kitab I’anah Ath-Tholibin yang masyhur. Dan Syaikh Abu Bakar Syatho adalah ulama’ Syafi’iyyah-Asy’ariyah tulen.

3. Murid-murid beliau banyak tersebar di Indonesia, Malaysia dan Pattani [Thailand]. Dan tidak pernah terdengar berita dari murid-muridnya bahwa Syaikh Abdul Qodir al-Mandaili berfaham Salafi atau berubah menjadi Salafi.

4. Beliau mengajarkan kitab al-Luma’ fi Usul al-Fiqh karya Imam asy-Syirazi yang Syafi’iyyah Asy’ariyah tulen. [lihat al-Khazain as-Saniyah hal. 11]. Apakah mungkin yang berfaham Wahabi mau membaca dan mengajarkan kitab tersebut?

5. Pada saat menyebutkan tauhid asma’ wa sifat dalam kitab “Perisai Bagi Sekalian Mukallaf” beliau menyebut “Dengan ketiadaan menyerupakan dan memalingkan daripada zhahirnya, bahkan diserahkan hakekatnya kepada Allah ta’ala”. Dan ini adalah khas akidah Ahlussunah, bukan Salafi. Ingat, Salafi menetapkan zhahir [lughawi] sifat.

6. Pada saat menyebutkan makna mukhalafah lil hawaditsi [hal. 11] beliau menyebutkan: “Telah ittifaq sekalian Ahlussunnah atas bahwa Allah ta’ala tiada seumpamanya sesuatu; tiada pada dzat-Nya, tiada pada sifat-Nya, dan tiada pada perbuatannya”. Dan ini adalah khas istilah Asy’ariyyah, bukan Salafi.

7. Dalam risalah beliau yang berjudul al-Khazain as-Saniyah, hal. 109 [dengan hasyiyah Abdul Aziz bin Sayib] menyebut mujaddid kurun ke-112 H. dan kurun ke-113 H. adalah Imam ad-Dairabi al-Mishri al-Azhari [ulama’ Azhar] dan Imam Abdullah asy-Syarqowi asy-Syafi’i. Padahal Imam asy-Syarqowi adalah Asy’ariyyah tulen. Mengapa tidak menyebut Syaikh Muhammad bin Abdil Wahhab sebagai mujaddid?

8. Beliau juga mendudukkan Imam Fakhruddin ar-Razi sebagai mujaddid ke-6. Dan mana ada Salafi yang mengakui Imam ar-Razi sebagai mujaddid? Yang ada justru mereka mengkafirkannya.

Beliau juga menempatkan Imam Ibn Daqiq al-Id sebagai mujaddid kurun ke-7 sebagaimana pilihan Imam adz-Dzahabi. Dan beliau tidak memilih Imam Ibn Taimiyyah.

9. Ketika menyebut aliran sesat Karramiyyah dalam kitab al-Khazain as-Saniyah, Syaikh Abdul Qodir al-Mandaili menyebut bahwa diantara akidah mereka adalah meyakini “Allah istiqror [bersemayam] diatas Arsy”. Ini bukan akidah Asy’ariyah tapi akidah ulama’ Salafi.

10. Beliau menulis kitab al-Khazain as-Saniyah yang menunjukkan beliau muqallid Syafi’iyyah tulen. Dan yang demikian bukanlah prinsip beragama bagi Salafi.

11. Pada kitab beliau yang berjudul “Senjata Tok Haji” hal. 31 beliau menyebutkan bacaan dan doa dalam kenduri. Beliau berkata: “Hendaklah dimulai dengan membaca Fatihah sekali dan dihadiahkan pahalanya kepada Nabi kita dan kepada sekalian Nabi dan pesuruh Tuhan dan kepada sekalian orang yang shalih”. Dan ini adalah khas amaliyah ulama’ Ahlussunnah wal Jama’ah Nusantara.

12. Beliau selalu menyebut “Sayyidina” setiap menyebut sholawat kepada Rasulullah shallallahu ‘alaihi wasallam, baik dalam mukaddimah kitab atau ketika mengajarkan sighot sholawat. Dan ini adalah ciri khas ulama’ Ahlussunnah wal Jama’ah.

13. Masih dalam kitab “Senjata Tok Haji”, beliau menganjurkan melafalkan niat dalam sholat juga bertarawih 20 rakaat sebagaimana amaliyah ulama’ Ahlussunnah wal Jama’ah.

14. Dalam kitab di atas, beliau juga mengajarkan amalan membaca surat Yasin tiga kali sebagai tawassul untuk hajat saat menghidupkan malam Nishfu Sya’ban.

15. Dalam kitab beliau “al-Madzhab” [Tiada Haram Bermadzhab] hal. 32, beliau mewajibkan taqlid bagi orang awam. Adakah Salafi yang meyakini demikian? Jawabnya tidak ada.

16. KH. Maimun Zubaer [ulama’ Indonesia] mendapatkan ijazah Ratibul Haddad dan membaca Yasin 41 kali dan kaifiyatnya dari beliau. Dan ini adalah amaliyyah ulama’ Ahlussunnah wal Jama’ah.

Dengan fakta-fakta seperti di atas masihkah beliau diklaim sebagai penganut faham Salafi? Yang tampak justru beliau penganut Asy’ariyah-Syafi’iyyah tulen.

Related Posts